Kur'an-ı Kerim Keşfi Ara

İnsân suresi

İnsân suresi, 28. ayet

İnsân suresi, 28. ayet. نَّحْنُ خَلَقْنَٰهُمْ وَشَدَدْنَآ أَسْرَهُمْ وَإِذَا شِئْنَا بَدَّلْنَآ أَمْثَٰلَهُمْ تَبْدِيلًا

naḥnü ḫalaḳnâhüm veşedednâ esrahüm. veiẕâ şi'nâ beddelnâ emŝâlehüm tebdîlâ.

Diyanet İşleri

Onları biz yarattık ve eklemlerini (birbirine) biz bağladık. Dilediğimizde (onları yok eder) yerlerine benzerlerini getiririz.

26 meali daha karşılaştır →

Mishary Rashid Alafasy murattal — ölçülü tempo 1

Sureyi kesintisiz dinle, okunan kelime işaretlensin

Okuma günlüğüne ekle

Bağlam2

İnsân 25–31 · surenin 28. ayeti / 31

Konu Sabret, Rabbini an; bu bir öğüttür İnsân 23–31 3

  1. İnsân 25

    Sabah akşam Rabbinin adını an.

  2. İnsân 26

    Gecenin bir kısmında O'na secde et; geceleyin de O'nu uzun uzadıya tespih et.

  3. İnsân 27

    Şunlar (inanmayanlar) dünyayı tercih ediyorlar ve çetin bir günü arkalarına atıyorlar.

  4. 28

    Onları biz yarattık ve eklemlerini (birbirine) biz bağladık. Dilediğimizde (onları yok eder) yerlerine benzerlerini getiririz.

  5. İnsân 29

    İşte bu bir öğüttür. Dileyen, Rabbine ulaştıran bir yol tutar.

  6. İnsân 30

    Allah'ın dilemesi olmadıkça siz dileyemezsiniz. Şüphesiz Allah hakkıyla bilendir, hüküm ve hikmet sahibidir.

  7. İnsân 31

    O, dilediği kimseyi rahmetine sokar. Zalimlere ise elem dolu bir azap hazırlamıştır.

Tefsir4

2 eser · ayetin kendisi değil, ona getirilmiş yorum

Tefsîru's-Sa'dî 5

Teysîru'l-Kerîmi'r-Rahmân fî Tefsîri Kelâmi'l-Mennân (Türkçe)

Abdurrahman b. Nâsır es-Sa'dî (v. 1957)

28. Daha sonra Yüce Allah, öldükten sonra diriltileceklerine dair aklî bir delil göstermektedir ki bu da ilk olarak yaratma delilidir. Şöyle buyurmaktadır: “Onları Biz yarattık.” Yoktan onları var eden Bizleriz.

“ve yaratılışlarını da Biz sağlamlaştırdık.” Yani onların yaratılışlarını, sinirlerle, damarlarla, liflerle, gizli ve açık güçlerle sağlamlaştırdık. Öyle ki vücut eksiksiz hale gelmiş ve tamamlanmış, istediği şeyleri yapma gücüne kavuşmuştur.

İnsanları bu şekilde var edip yaratan, ölümlerinden sonra amellerinin karşılığını vermek üzere onları tekrar yaratmaya kâdirdir. Bu dünya hayatında insanları bu şekilde aşamadan aşamaya aktaranın, onları emir vermeksizin, yasaklar koymaksızın, mükâfat ve ceza vermeksizin başıboş bırakması O’na yakışmaz. Bundan dolayı şöyle buyurmaktadır:

“Dilediğimiz zaman da onların yerine benzerlerini getiririz.” Yani Biz, onları öldükten sonra diriliş için bir defa daha yaratacağız ve onları tıpatıp aynı şekilde tekrar var edeceğiz.

el-Muhtasar 6

el-Muhtasar fî Tefsîri'l-Kur'âni'l-Kerîm (Türkçe)

Merkezü Tefsîr li'd-Dirâsâti'l-Kur'âniyye

Onları biz yarattık. Sonra da eklemlerini, organlarını ve diğer azalarını güçlendirerek onların yaratılışını pekiştirdik. Onları helak ederek benzerleriyle yerlerini değiştirmek istersek, onları helak eder ve onları benzerleriyle değiştiririz.

Kelimeler

9 kelime · kök bağlantısı bütün geçişlere götürür
  1. نَّحْنُ nehnu biz
  2. خَلَقْنَـٰهُمْ haleknahum onları yarattık kök: خلق
  3. وَشَدَدْنَآ ve şededna ve sıkıca bağladık kök: شدد
  4. أَسْرَهُمْ ۖ esrahum yapılarını kök: اسر
  5. وَإِذَا ve iza ve zaman
  6. شِئْنَا şi'na dilediğimiz kök: شيا
  7. بَدَّلْنَآ beddelna değiştiririz kök: بدل
  8. أَمْثَـٰلَهُمْ emsalehum onların benzerleriyle kök: مثل
  9. تَبْدِيلًا tebdilen tam bir değişiklikle kök: بدل

Keşif7

Bu ayet neyle ilişkili

Kavramlar

İlgili ayetler 8 bağ · gerekçesi yanında yazar

  • Bakara 85

    Aynı kök: اسر (6 geçiş) · Aynı kök: شدد (102 geçiş)

    Ama siz, birbirinizi öldüren, içinizden bir kesime karşı kötülük ve zulümde yardımlaşarak; size haram olduğu halde onları yurtlarından çıkaran, size…

  • Enfâl 67

    Aynı kök: اسر (6 geçiş)

    Yeryüzünde düşmanı tamamıyla sindirip hakim duruma gelmedikçe, hiçbir peygambere esir almak yakışmaz. Siz geçici dünya menfaatini istiyorsunuz,…

  • Enfâl 70

    Aynı kök: اسر (6 geçiş)

    Ey Peygamber! Elinizdeki esirlere söyle: Eğer Allah, kalplerinizde (iman, ihlas, iyi niyet gibi) bir hayır (olduğunu) bilirse, sizden alınan fidyeden…

  • Bakara 211

    Aynı kök: بدل (45 geçiş) · Aynı kök: شدد (102 geçiş)

    İsrailoğullarına sor; biz onlara nice açık mucizeler verdik. Kendisine geldikten sonra kim Allah'ın nimetini değiştirirse, (bilsin ki) şüphesiz…

  • Muhammed 38

    Aynı kök: بدل (45 geçiş) · Ortak kavram: Mesel (örnek)

    İşte sizler, Allah yolunda harcamaya çağrılıyorsunuz. Ama içinizden cimrilik yapanlar var. Kim cimrilik yaparsa ancak kendi zararına cimrilik yapmış…

  • Vâkıa 61

    Aynı kök: بدل (45 geçiş) · Ortak kavram: Mesel (örnek)

    (60-61) Sizin yerinize benzerlerinizi getirmek ve sizi bilemeyeceğiniz bir şekilde yeniden yaratmak üzere aranızda ölümü biz takdir ettik. (Bu…

  • En'âm 124

    Aynı kök: شدد (102 geçiş) · Ortak kavram: Mesel (örnek)

    Onlara bir ayet geldiği zaman, "Allah elçilerine verilenin bir benzeri bize de verilinceye kadar asla inanmayacağız" derler. Allah, elçilik görevini…

  • Ra'd 6

    Aynı kök: شدد (102 geçiş) · Ortak kavram: Mesel (örnek)

    Bir de senden, iyilikten önce kötülüğün acele gelmesini istiyorlar. Oysa onlardan önce ibret alınacak birçok azap gelip geçmiştir. Şüphesiz Rabbin,…

Bu ayeti taşıyan yazmalar 8

50 yazma · en eski 5 tanesi

Tamamı: yazma kataloğu

Diğer mealler9

26 meal daha · Diyanet İşleri yukarıda
Karşılaştır — hangi mealler görünsün?

Seçim bu sayfada geçerlidir; başka bir ayete geçince sıfırlanır. Saklamak tarayıcıda betik çalıştırmayı gerektirirdi, okuma ekranında betik çalıştırmıyoruz.

Hiçbir meal işaretlenmedi. Yukarıdaki listeden en az bir meal seçin ya da “yalnızca işaretlediklerimi göster” kutusunu kapatın.

Mehmet Okuyan

Onları biz yarattık ve yaratılışlarını sapasağlam yaptık. Dilediğimiz (zaman) onları benzerleriyle değiştiririz.

Mustafa İslamoğlu

Onları Biz yarattık ve bütünün parçaları arasında sımsıkı bir bağ kurduk; ve eğer Biz istersek onları benzerleriyle kökten değiştiririz.

Muhammed Esed

(Kendi kendilerine itiraf etmezler ki) onları yaratan ve kişiliklerini sağlamlaştıran Biziz ve dilersek onları başka hemcinsleriyle değiştirebiliriz.

Ahmed Hulusi

Onları biz yarattık ve onların bağlarını güçlü kıldık… Dilediğimiz vakit de onların benzerleri ile değiştiririz.

Ali Bulaç

Onları biz yarattık ve bağlarını sımsıkı bağladık. Dilediğimiz zaman da onları benzerleriyle değiştiririz.

Ali Özek ve heyeti

Onları biz yarattık; onların yaratılışını sapasağlam yaptık. Dilediğimizde (kendilerini yok eder) yerlerine benzerlerini getiririz.

Ali Rıza Safa

Onları, Biz yarattık ve eklemlerini güçlendirdik. Dilediğimiz zaman da benzerleriyle değiştiririz.

Bayraktar Bayraklı

Onları biz yarattık, onların yaratılışını sapasağlam yaptık. Dilediğimizde yerlerine benzerlerini getiririz.

Edip Yüksel

Onları biz yarattık ve yerleştirdik. Dilediğimiz zaman da onları benzerleriyle değiştiririz.

Edip Yüksel (Eski Baskı)

Onları biz yarattık ve yerleştirdik. Dilediğimiz zaman da onları benzerleriyle değiştiririz.

Elmalılı (sadeleştirilmiş)

Onları Biz yarattık, kundaklarını da Biz bağladık. Dilediğimiz vakit de kılıklarını değiştiririz.

Elmalılı Hamdi Yazır

Biz yarattık onları ve kundaklarını biz bağladık, dilediğimiz vakıt de kılıklarını tebdil ederiz.

Erhan Aktaş

Onları Biz yarattık. Yaratılışlarını sapasağlam yaptık. Dilersek onları yok eder, yerlerine benzerlerini getiririz.

Erhan Aktaş (10. Baskı)

Onları Biz yarattık. Yaratılışlarını sapasağlam yaptık. Dilersek onları yok eder, yerlerine benzerlerini getiririz.

Erhan Aktaş (Eski Baskı)

Onları Biz yarattık. Yaradılışlarını sapasağlam yaptık. Dilersek onları yok eder, yerlerine benzerlerini getiririz.

Gültekin Onan

Onları biz yarattık ve bağlarını sımsıkı bağladık. Dilediğimiz zaman da onları benzerleriyle değiştiririz.

Hasan Basri Çantay

Biz yaratdık onları. Mafsallarını (uzuvlarını) da biz pekişdirdik. Dilediğimiz vakit yine onları (yaratılışda) tıbkı kendileri gibi yerine getiririz.

İbni Kesir

Biz yarattık onları ve mafsallarını da Biz pekiştirdik. Dilersek onları benzerleri ile değiştiriveririz.

Mehmet Alagaş

(23-31) Muhakkak ki biz sana Kur’an -ı aralıklı indirmelerle indirdik , Rabbinin hükmüne sabret onlardan hiçbir günahkâr veya kafire uyma / tabi olma , Rabbinin ismini sabah akşam anarak hatırla , gecede O’na secde et, O’nu uzun gece boyunca üstün tut / tesbih et , işte onlar kesinlikle hemen olanı / acele olanı seviyorlar , ağır günü ise arkalarına atıyorlar / arkalarına bırakıyorlar , biz onları yarattık eklemlerini / mafsallarını pekiştirdik / bağladık , istediğimiz vakitte, onları onların benzerleri ile değiş tokuş / trampa ederiz / mübadele ederiz, kesinlikle bu size ve Allah’a giden bir yol edinmek isteyene bir öğüttür, siz Allah’ın istediğinin dışında isteyemezsiniz, muhakkak ki Allah bilendir, hâkimdir, istediği kimseyi esirgemesine / rahmetine / merhametine sokar / dâhil eder, zalimlere ise onlar için de acıtıcı bir azap hazırlamıştır.

Rowwad Tercüme Merkezi

Onları biz yarattık ve yaratılışlarını iyiden iyiye pekiştirdik. Dilediğimiz zaman da onları benzerleriyle değiştiririz.

Süleyman Ateş

Biz onları yarattık, yapılarını sıkıca bağladık. Dilediğimiz zaman onları benzerleriyle değiştiririz.

Süleymaniye Vakfı

Onları biz yarattık, yaratılışlarını da sağlam yaptık dipnot 1 . (Ahirette yeniden yaratmaya) karar verdiğimizde yapılarını tümüyle değiştireceğiz dipnot 2 .

Süleymaniye Vakfı — dipnotlar

  1. metne dön, dipnot 1
    Vakıa 56/57, Hucurat 49/13, Tin 95/4.
  2. metne dön, dipnot 2
    İnsan hücresinin çoğalması ve yeni proteinler, organeller, hücreler, dokular ve organlar oluşturması hücre çekirdeğinde bulunan DNA nın replikasyonu (çiftlenmesi) ile başlar. DNA replikasyon öncesinde histon adı verilen proteinler vasıtasıyla çok sıkı bir biçimde bağlanmış ve katlanarak paketlenmiş bir halde bulunur. Bu sıkı paketlenme halinde genetik materyal aktif değildir. Hücrede yeni bir yapı taşının üretimi ile sonuçlanacak olan bu replikasyon işlemi başlayacağı zaman bu bağlar gevşer, DNA iplikçikleri serbestleşir ve ardından her iplikçiğin bir benzeri - kopyası oluşturulur. Bu kopya daha sonra DNA transkripsiyonu denilen işlemle proteinlerin üretilmesi aşamasında temel materyal olarak işlev görür. Bu işlem, protein üretimi ile başlayıp organ üretimine kadar sürebilir. Ahiretteki yeni yaratılışta insan vücudu yeni bir vücut yapısı ile değiştirilecek ve bilmediğimiz bir şekilde yeniden yaratılacaktır (Vakıa 56/60-61).

Süleymaniye Vakfı (Eski Baskı)

Onları, bağ dokuları güçlü olarak Biz yarattık. Tercih ettiğimiz zaman benzerleriyle değiştiririz.

Şaban Britch

Onları yaratan ve eklemlerini/mafsallarını pekiştiren biziz. Dilediğimiz zaman onları benzerleriyle biz değiştiririz.

Şaban Piriş

Onları yaratan ve eklemlerini/mafsallarını pekiştiren biziz. Dilediğimiz zaman onları benzerleriyle biz değiştiririz.

Yaşar Nuri Öztürk

Biz yarattık onları ve kuvvetli yaptık bağlarını/eklemlerini. Dilediğimizde benzerleri ile değiştiririz onları.

İngilizce çeviriler

(27)

Abdel Khalek Himmat

We created them and gave them enough will power to withstand temptation. When We will, We can replace them by others and effect a new creation.

Abdul Haleem

Yet We created them; We strengthened their constitution; if We please, We can replace such people completely.

Abdullah Yusuf Ali

It is We Who created them, and We have made their joints strong; but, when We will, We can substitute the like of them by a complete change.

Abul A'la Maududi

We created them and strengthened their joints; and whenever We wish, We can change their faces entirely. dipnot 1

Abul A'la Maududi — dipnotlar

  1. metne dön, dipnot 1
    The sentence, "And when We will, We can replace with others like them with a complete replacement" can have several meanings:

Aisha Bewley

We created them and made their joints strong, and if We wish We can replace them with others like them.

Al-Hilali & Khan

It is We Who created them, and We have made them of strong built. And when We will, We can replace them with others like them with a complete replacement.

Ali Quli Qarai

We created them and made their joints firm, and whenever We like We will replace them with others like them.

Amatul Rahman Omar

It is We Who have created them and strengthened their make, and We shall replace them with their like whenever We please.

Arthur John Arberry

We created them, and We strengthened their joints; and, when We will, We shall exchange their likes.

Bijan Moeinian

I (God) have created them and I have given them the authority; anytime that I wish, I may replace them with another kind of creature.

E. Henry Palmer

We created them and strengthened their joints; and if we please we can exchange for the likes of them in their stead.

Edip-Layth

We have created them, and We have made them resolute. When we wished, We replaced their kind completely.

George Sale

We have created them, and have strengthened their joints; and when We please, We will substitute others like unto them, in their stead.

Hamid S. Aziz

We, even We created them and made firm their frame, and when We will We will replace them, bringing others like them in their stead.

Mahmoud Ghali

We, Ever We, created them, and We have upheld their frames; and when We (so) decide, We will exchange their likes, an (easy) exchange.

Marmaduke Pickthall

We, even We, created them, and strengthened their frame. And when We will, We can replace them, bringing others like them in their stead.

Mohamed Ahmed - Samira

We created them and fixed their bones and joints; and We could replace them when We like with others like them.

Muhammad Asad

[They will not admit to themselves that] it We who have created them and strengthened their make - and [that] if it be Our will We can replace them entirely with others of their kind.

Mustafa Khattab

It is We Who created them and perfected their ˹physical˺ form. But if We will, We can easily replace them with others.

Progressive Muslims

We have created them, and We have made them strong. And if We wished, We would replace their kind completely.

Rashad Khalifa

We created them, and established them, and, whenever we will, we can substitute others in their place.

Sahih International

We have created them and strengthened their forms, and when We will, We can change their likenesses with [complete] alteration.

Sam Gerrans

We created them, and strengthened their form and, when We will, We will change their likenesses completely.

Shabbir Ahmed

(Who gave them the mind and body to behave the way they choose?) We it is Who have created them, and strengthened their frame. And if We Will, We can replace them entirely with other nations. (Nations who will use their human potentials better. (70:41)).

Syed Vickar Ahamed

It is We Who created them, and We have made their joints strong; And when We (so) wish, We can replace them bringing others like them in their place.

Taqi Usmani

We have created them and have made their joints strong. And whenever We will, We would replace them with others like them, a total replacement.

The Monotheist Group

We have created them, and established them, and if We wished, We could replace their kind completely.

Notlar ve kaynaklar

  1. Kaynaklı bilgi — İnsân suresi, 28. ayet kıraati — Mishary Rashid Alafasy. EveryAyah — ayet ayet kıraat arşivi · Kayıtlar kârîlere aittir; arşiv ücretsiz dağıtım için yayımlanır. İzin proje sahibi tarafından yürütülür (karar 2026-09-06).
    ↩
  2. Bağlam metinleri Diyanet İşleri mealindendir; bu ayetin bütün mealleri aşağıdadır. Birleşik numaralar (Diyanet İşleri bu ayetleri tek metin olarak veriyor) aralık olarak yazılır. ↩
  3. Konu başlıkları platform derlemesidir; bir tefsirden alınmamıştır. ↩
  4. Tefsir ayetin kendisi değil, ona getirilmiş bir YORUMDUR; her eser kendi geleneğinden konuşur ve aralarında fark olabilir. Yukarıdaki 2 eser tek doğru olarak değil, kaynağıyla birlikte verilir (plan §12.9). ↩
  5. QuranEnc.com · sürüm 1.0.0 · anahtar turkish_saadi. Rowwad Tercüme Merkezi gözetiminde Türkçeye çevrildi. Selefî geleneğe ait bir tefsirdir; tek başına değil, kaynak etiketiyle ve başka tefsirlerle birlikte gösterilmelidir (plan §12.9).
    Kaynaklı bilgi — İnsân suresi, 28. ayet tefsiri — Tefsîru's-Sa'dî. QuranEnc — Kral Fahd Kur'an-ı Kerim Basım Kompleksi · quranenc.com — yeniden yayin izinli; degistirilmeden, kaynak ve surum belirtilerek
    ↩
  6. Kur'an bütünlüğünü gözeten kısa/özet tefsir; bir kurul eseridir, tek müellifi yoktur. QUL kaynak 258 üzerinden alındı (indirme oturum açmayı gerektirir).
    Kaynaklı bilgi — İnsân suresi, 28. ayet tefsiri — el-Muhtasar. QUL — Quranic Universal Library (Tarteel) · Yeniden yayın izinli — izin proje sahibi tarafından alındı (2026-09-06)
    ↩
  7. Her bağın gerekçesi yanında yazar. Bunlar yorum değil, ortak kıssa / olay / kök / kavram sayımıdır. Meal parçaları Diyanet İşleri mealindendir. ↩
  8. Görüntüler kullanım kısıtlı olduğu için burada gösterilmez, kaynağa bağlanır. Kaynak: Corpus Coranicum (BBAW), CC BY-SA 4.0. ↩
  9. Mealler arasındaki fark yorum farkıdır; hiçbiri tek doğru olarak sunulmaz. ↩