Bakara suresi

Bakara suresi, 169. ayet

Bakara suresi, 169. ayet. إِنَّمَا يَأْمُرُكُم بِٱلسُّوٓءِ وَٱلْفَحْشَآءِ وَأَن تَقُولُوا۟ عَلَى ٱللَّهِ مَا لَا تَعْلَمُونَ

innemâ ye'müruküm bissûi velfaḥşâi veen teḳûlû `ale-llâhi mâ lâ ta`lemûn.

Diyanet İşleri

O, size ancak kötülüğü, hayasızlığı ve Allah'a karşı bilmediğiniz şeyleri söylemenizi emreder.

26 meali daha karşılaştır →

Mishary Rashid Alafasy murattal — ölçülü tempo 1

Sureyi kesintisiz dinle, okunan kelime işaretlensin

Okuma günlüğüne ekle

Bağlam2

Bakara 166–172 · surenin 169. ayeti / 286

Konu Helal ve haram yiyecekler; atalara uyma Bakara 168–176 3

  1. Bakara 166

    Kendilerine uyulanlar o gün azabı görünce, kendilerine uyanlardan uzaklaşacaklar, aralarındaki bütün bağlar kopacaktır.

  2. Bakara 167

    Uyanlar şöyle derler: "Keşke dünyaya bir dönüşümüz olsaydı da onların şimdi bizden uzaklaştıkları gibi, biz de onlardan uzaklaşsaydık." Böylece Allah, onlara işledikleri fiilleri pişmanlık kaynağı olarak gösterir. Onlar ateşten çıkacak da değillerdir.

  3. Bakara 168

    Ey insanlar! Yeryüzündeki şeylerin helal ve temiz olanlarından yiyin! Şeytanın izinden yürümeyin. Çünkü o sizin için apaçık bir düşmandır.

  4. 169

    O, size ancak kötülüğü, hayasızlığı ve Allah'a karşı bilmediğiniz şeyleri söylemenizi emreder.

  5. Bakara 170

    Onlara, "Allah'ın indirdiğine uyun!" denildiğinde, "Hayır, biz, atalarımızı üzerinde bulduğumuz (yol)a uyarız!" derler. Peki ama, ataları bir şey anlamayan, doğru yolu bulamayan kimseler olsalar da mı (onların yoluna uyacaklar)?

  6. Bakara 171

    İnkar edenleri imana çağıran (peygamber) ile inkar edenlerin durumu, bağırıp çağırmadan başka bir şey duymayan hayvanlara seslenen (çoban) ile hayvanların durumu gibidir. Onlar sağırdırlar, dilsizdirler, kördürler. Bundan dolayı anlamazlar.

  7. Bakara 172

    Ey iman edenler! Eğer siz ancak Allah'a kulluk ediyorsanız, size verdiğimiz rızıkların iyi ve temizlerinden yiyin ve Allah'a şükredin.

Tefsir4

2 eser · ayetin kendisi değil, ona getirilmiş yorum

Tefsîru's-Sa'dî 5

Teysîru'l-Kerîmi'r-Rahmân fî Tefsîri Kelâmi'l-Mennân (Türkçe)

Abdurrahman b. Nâsır es-Sa'dî (v. 1957)

169. “O size ancak kötülüğü… emreder” sahibinin kötülüğüne sebep teşkil eden şerri emreder. Bunun kapsamına her türlü masiyet girmektedir. Buna göre “hayâsızlığı” buyruğu ise özelin genele atfedilmesi kabilinden olur. Çünkü hayâsızlık (الفحشاء); zina, içki içmek, adam öldürmek, iftirada bulunmak, cimrilik ve benzeri gibi her bir aklın çirkin gördüğü ve çirkinliği en ileri derecede olan günahlardır.

“ve Allah’a karşı bilmediğiniz şeyleri söylemenizi emreder.” Bunun kapsamına bilgisizce Allah hakkında, hem şeriatına hem kaderine dair söz söylemeler girer. Yüce Allah’ı kendisinin ve Peygamberinin vasfetmediği şekilde vasfeden yahut O’nun zatı hakkında bildirdiği sıfatı kabul etmeyen ya da kendi zatı hakkında kabul etmediği bir şeyi ileri süren herkes, Allah hakkında bilgisizce söz söylemiş olur. Allah’a batıl zanları gereği ortaklar edinip putları ona eş tutan ve bunların Allah’a yaklaştırdıklarını iddia edenler de Allah’a karşı bilgisizce söz söylemiş olurlar. Yol gösterici herhangi bir delile dayanmaksızın, Allah bunu helâl, şunu haram kıldı, şunu emretti, bunu yasakladı, diyen bir kimse Allah hakkında bilgisizce söz söylemiş olur. Allah şu mahlûkat türünü -buna dair herhangi bir delil bulunmaksızın- şu sebepten yaratmıştır diyen bir kimse de aynı şekilde Allah hakkında bilgisi olmaksızın söz söylemiş olur. Allah hakkında bilgisizce söz söyleme şekillerinin en büyüklerinden birisi de Yüce Allah’ın ya da Rasûlü’nün sözünü, sapık kesimlerden herhangi bir kesimin kabul ettiği terimlere uygun olarak tevil edip sonra da Allah bunu murad etmiştir, diyenlerin sözüdür.

Allah hakkında bilgisizce söz söylemek haramların en büyüklerinden, en kapsamlılarından, şeytanın kendisine davet ettiği yolların en tehlikelilerindendir. İşte şeytanın ve askerlerinin davet ettiği ve ellerinden geldiğince insanları azdırmak için bütün hile ve tuzaklarını ortaya koydukları yollar bunlardır. Yüce Allah ise adaleti, iyiliği, yakınları gözetmeyi emreder. Hayâsızlıktan, kötülükten ve haddi aşmaktan da men eder. Bu bakımdan kul kendisine iyice dikkat etmelidir: Bu iki davetçi tarafın hangisi ile birliktedir ve bu iki gruptan hangisindendir? Senin için hayrı, dünya ve âhiret mutluluğunu isteyen davetçiye mi uymaktasın, her türlü kurtuluşun kendisine itaatle, her türlü arzun ve emelin kendisine hizmetle elde edildiği; açık ve gizli nimetleri ihsan eden, hayırdan başkasını emretmeyen ve şerden başkasını da yasaklamayan, her türlü kâr kendisiyle istediği şekilde ticarette bulunmakla elde edilen Allah’ın davetçisine mi tâbî olmaktasın; yoksa insanın düşmanı olan ve senin için kötülüğü isteyen, bütün gayretiyle dünyada da âhirette de seni helâk etmeye çalışan şeytanın davetçisine mi uymaktasın? O şeytan ki her türlü kötülük ona itaatten kaynaklanır, her türlü hüsran da onu dost bellemekten gelir. O şeytan ki kötülükten başkasını emretmez, hayırdan başka hiçbir şeyden de alıkoymaz.

el-Muhtasar 6

el-Muhtasar fî Tefsîri'l-Kur'âni'l-Kerîm (Türkçe)

Merkezü Tefsîr li'd-Dirâsâti'l-Kur'âniyye

Hiç şüphesiz o size, çirkin ve büyük günahları, Allah'ın dinine dair itikat ve fıkıh konularında Allah’tan ve resulünden gelmeyen, ilim olmayan sözleri söylemenizi emreder.

Kelimeler

11 kelime · kök bağlantısı bütün geçişlere götürür
  1. إِنَّمَا innema daima
  2. يَأْمُرُكُم ye'murukum O size emreder kök: امر
  3. بِٱلسُّوٓءِ bis-su'i kötülük kök: سوا
  4. وَٱلْفَحْشَآءِ velfehşa'i ve hayasızlığı kök: فحش
  5. وَأَن ve en
  6. تَقُولُوا۟ tekulu ve söylemenizi kök: قول
  7. عَلَى ala hakkında
  8. ٱللَّهِ llahi Allah kök: اله
  9. مَا ma şeyleri
  10. لَا la
  11. تَعْلَمُونَ tea'lemune bilmediğiniz kök: علم

Keşif7

Bu ayet neyle ilişkili

İlgili ayetler 3 bağ · gerekçesi yanında yazar

  • Aynı kök: فحش (24 geçiş)

    Şeytan sizi fakirlikle korkutur ve size, çirkinliği ve hayasızlığı emreder. Allah ise size kendi katından mağfiret ve bol nimet va'dediyor. Şüphesiz…

  • Aynı kök: فحش (24 geçiş)

    Yine onlar, çirkin bir iş yaptıkları, yahut nefislerine zulmettikleri zaman Allah'ı hatırlayıp hemen günahlarının bağışlanmasını isteyenler -ki…

  • Aynı kök: فحش (24 geçiş)

    Kadınlarınızdan fuhuş (zina) yapanlara karşı içinizden dört şahit getirin. Eğer onlar şahitlik ederlerse, o kadınları ölüm alıp götürünceye veya…

Bu ayeti taşıyan yazmalar 8

68 yazma · en eski 5 tanesi

Tamamı: yazma kataloğu

Diğer mealler9

26 meal daha · Diyanet İşleri yukarıda
Karşılaştır — hangi mealler görünsün?

Seçim bu sayfada geçerlidir; başka bir ayete geçince sıfırlanır. Saklamak tarayıcıda betik çalıştırmayı gerektirirdi, okuma ekranında betik çalıştırmıyoruz.

Hiçbir meal işaretlenmedi. Yukarıdaki listeden en az bir meal seçin ya da “yalnızca işaretlediklerimi göster” kutusunu kapatın.

Mehmet Okuyan

O, size ancak kötülüğü, çirkinliği ve Allah hakkında bilmediğiniz şeyleri söylemenizi emreder.

Mustafa İslamoğlu

size yalnızca kötüyü, gayr-ı meşru olanı ve bilmediğiniz şeyleri Allah'a yakıştırmanızı telkin eder.

Muhammed Esed

Sizi yalnız kötülük işlemeye, iğrenç ve çirkin işler yapmaya ve hakkında bilgi sahibi olmadığınız şeyleri Allah'a isnat etmeye çağırır.

Ahmed Hulusi

O (şeytan) size ancak egonuzu kuvvetlendirecek fikir ve fiilleri, yalnızca helal olmayan bedensel zevkler için yaşamayı ve Allah hakkında ilme dayanmayan şekilde hüküm vermenizi emreder.

Ali Bulaç

O Size yalnızca kötülügü çirkin –hayasızlığı ve Allaha karşı bilmediğiniz şeyleri söylemenizi emreder.

Ali Özek ve heyeti

O size, sadece kötülüğü, hayasızlığı ve Allah hakkında bilmediğiniz şeyleri söylemenizi emreder.

Ali Rıza Safa

Aslında, o, kötülük yapmanız, sağtöreye uygun olmayan edimlerde bulunmanız ve Allah hakkında bilmediğiniz şeyleri söylemeniz için sizi zorlar.

Bayraktar Bayraklı

Şeytan, size ancak kötüyü, çirkini ve Allah hakkında bilmediğiniz şeyleri söylemenizi emreder.

Edip Yüksel

O size kötülüğü, fuhşu ve ALLAH'a bilmediğiniz şeyleri yakıştırmanızı emreder.

Edip Yüksel (Eski Baskı)

O size kötülüğü, hayasızlığı ve ALLAH'a bilmediğiniz şeyleri yakıştırmanızı emreder.

Elmalılı (sadeleştirilmiş)

O size hep çirkin ve murdar işleri emreder ve Allah'a karşı bilmediğiniz şeyleri söylemenizi ister.

Elmalılı Hamdi Yazır

o size hep çirkin ve murdar işleri emreder ve Allaha karşı bilmediğiniz şeyler söylemenizi ister

Erhan Aktaş

Şeytan size, ancak kötülüğü, fahşayı dipnot 1 ve Allah'a karşı bilmediğiniz şeyleri söylemeyi telkin eder.

Erhan Aktaş — dipnotlar

  1. metne dön, dipnot 1
    Her türlü aşırılık ve hayasızlık. Haddi aşmak.

Erhan Aktaş (Eski Baskı)

O, size, ancak kötülüğü ve fahşa dipnot 1 yapmayı ve Allah'a karşı bilmediğiniz şeyleri söylemeyi telkin eder.

Erhan Aktaş (Eski Baskı) — dipnotlar

  1. metne dön, dipnot 1
    Her türlü aşırılık ve hayasızlık.

Gültekin Onan

O size yalnızca kötülüğü, çirkin-hayasızlığı ve Tanrı'ya karşı bilmediğiniz şeyleri söylemenizi buyurur.

Hasan Basri Çantay

O, size ancak kötülüğü, hayasızlığı ve Allaha karşı bilmeyeceğiniz şeyleri söylemenizi emreder.

İbni Kesir

O; size yalnız kötülüğü, hayasızlığı ve Allah'a karşı bilmeyeceğiniz şeyi söylemenizi emreder.

Mehmet Alagaş

(168-173) Ey insanlar arzda, yasaklanmamış ve temiz olan şeyleri yiyin, şeytanın adımlarına uymayın / peşinden gitmeyin , O, kesinlikle size apaçık bir düşmandır , muhakkak ki o , size, kötülüğü ve iğrençliği / hayasızlığı ve dahi Allah hakkında bilmediğiniz şeyleri söylemenizi emreder. Onlara Allah’ın indirdiğine tabi olun denildiğinde biz babalarımızı neyin üzerinde buldu isek ona tabi oluruz derler, şayet babaları bir şey akledemeyen ve yola girememiş kişiler olsalar da mı? Kafirlerin misali ancak bağırma ve çağırmay la işitebilecek olana seslenmek gibidir , sağırdırlar dilsizdirler ve kördürler akletmezler. Ey iman edenler sizi rızıklandırdığımız şeylerin hoş olanlarından yiyin , eğer ki ona ibadet ediyorsanız Allah’a şükredin / teşekkür edin. Ölü, kan, domuz eti ve Allah’ın dışında biri için kesilen kesinlikle size haram edilmiş şeylerdir, kim dara düşerse / zorda kalırsa hakka girmeden / haddi aşmamak şartıyla yiyebilir , Allah kesinlikle bağışlayıcıdır ve esirgeyendir.

Rowwad Tercüme Merkezi

Muhakkak ki o size, kötülüğü, hayâsızlığı ve Allah hakkında bilmediğiniz şeyleri söylemenizi emreder.

Süleyman Ateş

O size daima kötülük ve çirkin iş (yapmanızı), Allah hakkında bilmediğiniz şeyler söylemenizi emreder.

Süleymaniye Vakfı

Şeytan sizden kötülükler ve çirkin işler yapmanızı, bir de (O'na ait olduğunu) bilmediğiniz şeyleri Allah'a mal etmenizi ister. dipnot 1

Süleymaniye Vakfı — dipnotlar

  1. metne dön, dipnot 1
    Bakara 2/268. Allah'ın kitabında olmayan bir şeyi Allah'a mal etmek en büyük günahtır (Bakara 2/80, A'raf 7/28, 33, Yunus 10/68-70). Şeytan bu konuda Allah'ın nebilerini ve onun kitabını tebliğ eden kişileri bile saptırmaya çalışır. Ama Allah, insan ve cin şeytanlarına uymayıp duruşunu bozmayanlara destek verir (İsra 17/73-75, Hac 22/52-53, Nur 24/21).

Süleymaniye Vakfı (Eski Baskı)

O, sizden kötülükler ve çirkinlikler yapmanızı ve Allah hakkında bilmediğiniz şeyleri söylemenizi ister.

Şaban Britch

Muhakkak size, kötülüğü, ahlaksızlığı ve Allah’a karşı bilmediğiniz şeyleri söylemenizi emreder.

Şaban Piriş

Muhakkak size, kötülüğü, ahlaksızlığı ve Allah'a karşı bilmediğiniz şeyleri söylemenizi emreder.

Yaşar Nuri Öztürk

Hiç kuşkusuz o, size kötülük, çirkinlik/düzensizlik ve pislik emreder. Ve size, Allah hakkında bilmediğiniz şeyleri söylemenizi buyurur durur.

İngilizce çeviriler

(27)

Abdel Khalek Himmat

He incites you and commands your sympathy to commit yourselves to an evil line of conduct and to disregard the horror of immorality, besides relating to Allah claims you know not to be true or false.

Abdul Haleem

He always commands you to do what is evil and indecent, and to say things about God that you do not really know.

Abdullah Yusuf Ali

For he commands you what is evil and shameful, and that ye should say of Allah that of which ye have no knowledge.

Abul A'la Maududi

he only commands you to do evil and commit acts of indecency and to ascribe to Allah the things concerning which you have no knowledge (that He really is their source). dipnot 1

Abul A'la Maududi — dipnotlar

  1. metne dön, dipnot 1
    The notion that all superstitious customs and taboos are God-given religious teachings is an example of satanic deception, pure and simple, since there is no evidence whatsoever to suggest that they are from God.

Aisha Bewley

He only commands you to do evil and indecent acts and to say about Allah what you do not know.

Al-Hilali & Khan

He [Shaitân (Satan)] commands you only what is evil and Fahshâ (sinful), and that you should say against Allâh what you know not.

Ali Quli Qarai

He only prompts you to [commit] evil and indecent acts, and that you attribute to Allah what you do not know.

Amatul Rahman Omar

He (- satan) only bids you to indulge in evil and to (do) things foul and obscene and that you say against Allâh things you do not know.

Arthur John Arberry

He only commands you to evil and indecency, and that you should speak against God such things as you know not.

Bijan Moeinian

Satan invites you to commit vices and indecencies and pretends that such style of life is ordained by God.

E. Henry Palmer

He does but bid you evil and sin, and that ye should speak against God what ye do not know.

Edip-Layth

He only orders you evil and sin, and that you may say about God what you do not know.

George Sale

Verily he commandeth you evil and wickedness, and that ye should say that of God which ye know not.

Hamid S. Aziz

He does but bid you what is evil and shameful, and that you should speak against Allah what you do not know.

Mahmoud Ghali

Surely he only commands you to odious (deeds) and obscenity, and that you should say against Allah that which you do not know.

Marmaduke Pickthall

He enjoineth upon you only the evil and the foul, and that ye should tell concerning Allah that which ye know not.

Mohamed Ahmed - Samira

He will ask you to indulge in evil, indecency, and to speak lies of God you cannot even conceive.

Muhammad Asad

and bids you only to do evil, and to commit deeds of abomination, and to attribute unto God something of which you have no knowledge.

Mustafa Khattab

He only incites you to commit evil and indecency, and to claim against Allah what you do not know.

Progressive Muslims

He only orders you to evil and sin, and that you may say about God what you do not know.

Rashad Khalifa

He only commands you to commit evil and vice, and to say about GOD what you do not know.

Sahih International

He only orders you to evil and immorality and to say about Allah what you do not know.

Sam Gerrans

He but enjoins upon you evil and sexual immorality, and that you ascribe to God what you know not.

Shabbir Ahmed

This Satan teaches you to disrupt the lives of others - lewd behavior and stinginess - and that you say about Allah that which is outside the realm of your knowledge.

Syed Vickar Ahamed

For he (Satan, the Evil one) commands you (to do) what is evil, and shameful, and that you should say of Allah that of which you have no knowledge.

Taqi Usmani

He orders you only to (do) evil and immodest acts, and that you ascribe to Allah what you do not know.

The Monotheist Group

He only orders you to evil and immorality, and that you may say about God what you do not know.

Notlar ve kaynaklar

  1. Kaynaklı bilgi — Bakara suresi, 169. ayet kıraati — Mishary Rashid Alafasy. EveryAyah — ayet ayet kıraat arşivi · Kayıtlar kârîlere aittir; arşiv ücretsiz dağıtım için yayımlanır. İzin proje sahibi tarafından yürütülür (karar 2026-09-06).
    ↩
  2. Bağlam metinleri Diyanet İşleri mealindendir; bu ayetin bütün mealleri aşağıdadır. Birleşik numaralar (Diyanet İşleri bu ayetleri tek metin olarak veriyor) aralık olarak yazılır. ↩
  3. Konu başlıkları platform derlemesidir; bir tefsirden alınmamıştır. ↩
  4. Tefsir ayetin kendisi değil, ona getirilmiş bir YORUMDUR; her eser kendi geleneğinden konuşur ve aralarında fark olabilir. Yukarıdaki 2 eser tek doğru olarak değil, kaynağıyla birlikte verilir (plan §12.9). ↩
  5. QuranEnc.com · sürüm 1.0.0 · anahtar turkish_saadi. Rowwad Tercüme Merkezi gözetiminde Türkçeye çevrildi. Selefî geleneğe ait bir tefsirdir; tek başına değil, kaynak etiketiyle ve başka tefsirlerle birlikte gösterilmelidir (plan §12.9).
    Kaynaklı bilgi — Bakara suresi, 169. ayet tefsiri — Tefsîru's-Sa'dî. QuranEnc — Kral Fahd Kur'an-ı Kerim Basım Kompleksi · quranenc.com — yeniden yayin izinli; degistirilmeden, kaynak ve surum belirtilerek
    ↩
  6. Kur'an bütünlüğünü gözeten kısa/özet tefsir; bir kurul eseridir, tek müellifi yoktur. QUL kaynak 258 üzerinden alındı (indirme oturum açmayı gerektirir).
    Kaynaklı bilgi — Bakara suresi, 169. ayet tefsiri — el-Muhtasar. QUL — Quranic Universal Library (Tarteel) · Yeniden yayın izinli — izin proje sahibi tarafından alındı (2026-09-06)
    ↩
  7. Her bağın gerekçesi yanında yazar. Bunlar yorum değil, ortak kıssa / olay / kök / kavram sayımıdır. Meal parçaları Diyanet İşleri mealindendir. ↩
  8. Görüntüler kullanım kısıtlı olduğu için burada gösterilmez, kaynağa bağlanır. Kaynak: Corpus Coranicum (BBAW), CC BY-SA 4.0. ↩
  9. Mealler arasındaki fark yorum farkıdır; hiçbiri tek doğru olarak sunulmaz. ↩